Nhằm thực hiện hiệu quả công tác bảo vệ môi trường, xây dựng nếp sống văn minh, xanh - sạch - đẹp, việc phân loại chất thải rắn sinh hoạt tại nguồn và hạn chế rác thải nhựa là một nhiệm vụ quan trọng, lâu dài, cần sự tham gia tích cực của cả hệ thống chính trị và toàn thể Nhân dân.

Phân loại chất thải rắn sinh hoạt tại nguồn là nội dung quan trọng được quy định trong Luật Bảo vệ môi trường năm 2020 và các văn bản hướng dẫn thi hành.

  Phân loại chất thải rắn sinh hoạt tại nguồn là việc tách riêng các loại rác ngay tại nơi phát sinh, bao gồm rác hữu cơ dễ phân hủy, rác tái chế và rác còn lại. Việc phân loại rác ngay tại nơi phát sinh giúp giảm lượng rác phải xử lý, tiết kiệm chi phí thu gom, vận chuyển và xử lý rác thải, đồng thời tạo điều kiện thuận lợi cho việc tái sử dụng, tái chế các loại chất thải có giá trị, góp phần bảo vệ môi trường và nâng cao chất lượng cuộc sống của người dân.

  Chính vì vậy, UBND xã Diên Khánh đề nghị nhân dân trên địa bàn thực hiện phân loại rác thải tại nguồn để việc xử lý rác thải được dễ dàng hơn, việc phân loại rác thải tại nguồn là vấn đề cần thiết và thiết thực nhất để góp phần bảo vệ môi trường. Hãy bắt đầu thực hiện việc phân loại rác từ việc mỗi hộ gia đình đều phải có các loại thùng đựng rác để phân loại rác vô cơ, rác hữu cơ, rác tái chế riêng biệt. Từ đó công tác thu gom vận chuyển cũng dễ xử lý hơn.

  * Các nhóm chất thải:

  - Chất thải thực phẩm: gồm thức ăn thừa, thực phẩm hết hạn sử dụng; các loại rau, củ, quả, trái cây và các phần thải bỏ sau khi sơ chế, chế biến món ăn; các sản phẩm bỏ đi từ thịt gia súc, gia cầm, thủy hải sản và các loại khác có tính chất, thành phần tương tự;

  - Chất thải rắn có khả năng tái sử dụng, tái chế: giấy thải, nhựa thải, kim loại thải, thủy tinh thải, cao su, vải, đồ da, đồ gỗ, thiết bị điện, điện tử thải bỏ và các loại vật dụng khác có tính chất, thành phần tương tự;

  - Chất thải rắn sinh hoạt khác bao gồm:

  + Chất thải rắn cồng kềnh là vật dụng được thải bỏ có kích thước lớn như: Tủ, bàn, ghế, sofa, giường, nệm cũ hỏng; tủ sắt, khung cửa, cánh cửa; gốc cây, thân cây và cành cây to và vật dụng khác tương tự;

  + Chất thải nguy hại: các loại bóng đèn huỳnh quang thải; thủy tinh hoạt tính thải; nhiệt kế chứa thủy ngân thải; các loại pin, bình ắc quy thải; bao bì đựng thuốc bảo vệ thực vật, axit thải, dung môi thải, kiềm thải, dầu mỡ công nghiệp thải, chất tẩy rửa có thành phần nguy hại, bình gas mini từ hoạt động sinh hoạt. Găng tay, giẻ lau dính dầu, hoá chất; kim tiêm, khẩu trang, bông băng bị nhiễm khuẩn từ người bệnh;

  + Chất thải rắn sinh hoạt khác còn lại phải xử lý: vỏ các loại hạt; bã các loại, vỏ trứng, xơ dừa, rơm, trấu từ hoạt động sinh hoạt; các loại chiếu, gối mây, gối tre; lông gia súc, gia cầm; bã các loại cà phê, bã trà (túi trà), bã mía, xác mía, cùi bắp; chất thải từ làm vườn từ hộ gia đình như lá, rễ, cành cây nhỏ, cỏ, hoa; phân động vật cảnh và xác động vật cảnh chết không do dịch bệnh; tã, bỉm, băng, giấy vệ sinh, giấy ăn đã sử dụng; giấy ướt đã sử dụng; bông tẩy trang, khẩu trang; các loại hộp xốp; các loại sản phẩm nhựa sử dụng một lần; bã kẹo cao su, đầu lọc thuốc lá; băng keo dán, tăm bông tai, tăm chỉ kẻ răng, vỏ thuốc; giày, dép nhựa, thước kẻ, thìa, muôi (vá) bằng nhựa; bút, bật lửa đã hết gas, bàn chải đánh răng, vỏ tuýp, hộp kem đánh răng; các loại nhựa khác; vỏ cứng các loại thuỷ hải sản; xỉ than từ hoạt động sinh hoạt; gốm, sành, sứ thải.

  * Phân loại chất thải rắn sinh hoạt:

  Sau khi được phân loại, các loại chất thải rắn sinh hoạt phải được chứa, đựng trong bao bì hoặc thùng chứa đảm bảo yêu cầu kỹ thuật theo quy định tại khoản 2 Điều 30 Thông tư số 02/2022/TT-BTNMT ngày 10/01/2022 của Bộ trưởng Bộ Tài nguyên và Môi trường, được sửa đổi, bổ sung tại khoản 14 Điều 1 Thông tư số 07/2025/TT-BTNMT ngày 28/02/2025. Bao bì, thùng chứa rác cần đảm bảo kín, không rò rỉ nước rác, không phát tán mùi hôi ra môi trường. Đồng thời, khuyến khích người dân sử dụng các loại bao bì thân thiện với môi trường, đặc biệt là bao bì làm từ chất liệu dễ phân hủy sinh học.

  Cụ thể như sau:

  - Chất thải thực phẩm phải được chứa đựng trong bao bì có màu xanh lá cây theo quy định bảo đảm không có rò rỉ nước, phát tán mùi hôi và phải được chuyển giao cho cơ sở thu gom, vận chuyển do chính quyền địa phương lựa chọn. Đối với hộ gia đình, cá nhân ở nông thôn, khuyến khích tận dụng tối đa chất thải thực phẩm để làm thức ăn chăn nuôi hoặc sử dụng để ủ làm phân bón hữu cơ.

  - Chất thải có thể tái sử dụng, tái chế được chứa đựng trong các bao bì thông thường, có thể nhìn thấy được chất thải đựng bên trong, bảo đảm an toàn trong thời gian chứa đựng chất thải; được lưu giữ bên trong khuôn viên nhà ở của hộ gia đình, cá nhân bảo đảm không gây mất mỹ quan và ô nhiễm môi trường. Khuyến khích hộ gia đình, cá nhân thu gom tối đa chất thải có khả năng tái sử dụng, tái chế và chuyển giao cho tổ chức, cá nhân tái sử dụng, tái chế. Trường hợp hộ gia đình, cá nhân không phân loại và chuyển giao cho cơ sở thu gom, vận chuyển do chính quyền địa phương lựa chọn thì chất thải phải được chứa đựng trong bao bì có màu xám như áp dụng đối với chất thải rắn sinh hoạt phải xử lý giống với chất thải rắn sinh hoạt khác.

  - Chất thải rắn sinh hoạt khác:

  Chất thải rắn cồng kềnh phải được thu gọn, giảm kích thức thể tích để có thể lưu giữ được bên trong khuôn viên nhà ở của hộ gia đình, cá nhân bảo đảm không gây mất mỹ quan và ô nhiễm môi trường và phải được chuyển giao cho cơ sở thu gom, vận chuyển do chính quyền địa phương lựa chọn theo thông báo của chính quyền địa phương;

Chất thải nguy hại được chứa đựng trong các bao bì thông thường có màu vàng để có thể lưu giữ được bên trong khuôn viên nhà ở của hộ gia đình, cá nhân bảo đảm an toàn, tránh gây phát tán ra ngoài môi trường cho đến khi chuyển giao cho cơ sở thu gom, vận chuyển do chính quyền địa phương lựa chọn;

Chất thải rắn sinh hoạt phải xử lý được chứa đựng trong bao bì có màu xám theo quy định và được chuyển giao cho cơ sở thu gom, vận chuyển do chính quyền địa phương lựa chọn.

* Trách nhiệm của chủ nguồn thải là:

1. (Căn cứ theo điều 04 Luật Bảo vệ môi trường 2020). Bảo vệ môi trường là quyền, nghĩa vụ và trách nhiệm của mọi cơ quan, tổ chức, cộng đồng dân cư, hộ gia đình và cá nhân.

2. Tổ chức, cá nhân có phát sinh chất thải có trách nhiệm áp dụng giải pháp tiết kiệm tài nguyên, năng lượng; sử dụng nguyên liệu, nhiên liệu, vật liệu thân thiện môi trường, năng lượng tái tạo; áp dụng công nghệ, chương trình sản xuất sạch hơn, kiểm soát môi trường và các biện pháp khác để giảm thiểu phát sinh chất thải;...

3. Thực hiện phân loại, lưu giữ và chuyển giao chất thải rắn sinh hoạt theo các quy định nêu trên.

4. Chuyển giao chất thải rắn sinh hoạt cho cơ sở thu gom, vận chuyển chất thải rắn sinh hoạt do chính quyền địa phương lựa chọn theo đúng thời gian, địa điểm, tần suất và phương thức theo thông báo của Ủy ban nhân dân xã.

5. Giữ gìn vệ sinh nơi ở và nơi công cộng, thu gom, tập kết chất thải rắn sinh hoạt đúng nơi quy định; không được vứt, đổ, thải bỏ chất thải rắn sinh hoạt ra môi trường không đúng nơi quy định. Hỗ trợ cơ quan chức năng trong công tác giám sát, điều tra, khảo sát, xây dựng cơ sở dữ liệu về chất thải rắn sinh hoạt.

6. Giám sát, đánh giá chất lượng cung ứng dịch vụ của cơ sở thu gom, vận chuyển chất thải rắn sinh hoạt do chính quyền địa phương lựa chọn, trường hợp không đáp ứng yêu cầu và có hành vi vi phạm thì phản ánh ngay đến chính quyền địa phương để xử lý theo quy định.

* Các chế tài xử lý có liên quan:

1. Cơ sở thu gom, vận chuyển chất thải rắn sinh hoạt có quyền từ chối thu gom, vận chuyển chất thải rắn sinh hoạt của hộ gia đình, cá nhân nếu không phân loại hoặc không sử dụng đúng màu sắc bao bì quy định.

2. (Theo khoản 01 Điều 25 Nghị định 45/2022/NĐ-CP), phạt tiền từ 500.000 đồng đến 1.000.000 đồng đối với hành vi hộ gia đình, cá nhân không phân loại chất thải rắn sinh hoạt theo quy định; không sử dụng bao bì chứa chất thải rắn sinh hoạt theo quy định.

Việc thực hiện phân loại chất thải rắn sinh hoạt tại nguồn là trách nhiệm của mỗi tổ chức, hộ gia đình và cá nhân. Thực hiện tốt việc phân loại rác không chỉ góp phần bảo vệ môi trường mà còn xây dựng nếp sống văn minh, góp phần xây dựng địa phương ngày càng xanh - sạch - đẹp.

Nhận thức được tầm quan trọng của công tác bảo vệ môi trường, bảo vệ sức khỏe của người dân, gắn với thực hiện nhiệm vụ chính trị của địa phương, thực hiện nếp sống văn minh, môi trường trong lành mạnh. UBND xã Diên Khánh kêu gọi cả hệ thống chính trị và toàn thể nhân dân trên địa bàn vào cuộc thực hiện tốt công tác vệ sinh môi trường, phân loại rác thải rắn sinh hoạt. Ý thức bảo vệ môi trường là một giải pháp cho môi trường xanh và chắc chắn mang lại giá trị to lớn cho cuộc sống hàng ngày của chúng ta và sẽ giúp giảm được nhiều hệ lụy do biến đổi khí hậu gây ra.

Phân loại rác tại nguồn là "hành động nhỏ, ý nghĩa lớn". Mỗi người dân hãy nâng cao ý thức, thực hiện phân loại rác ngay từ gia đình mình, góp phần giữ gìn môi trường sống trong lành, xây dựng xã Diên Khánh ngày càng văn minh, sạch đẹp và phát triển bền vững.

VÌ MÔI TRƯỜNG XANH - SẠCH - ĐẸP, HÃY CHUNG TAY PHÂN LOẠI RÁC THẢI TẠI NGUỒN!